Bìng-tàng

Lài-nguòng: Wikipedia
Tiéu gáu: īng-dô̤sìng-tō̤
Bìng-tàng găk Hók-ciŭ-chê gì ôi-dé. „“ sáik hŭ-uái cêu sê Bìng-tàng.

Bìng-tàng-gâing (平潭縣) sê Hók-ciŭ-chê guāng-hăk gì 8 bĭh gâing dài-dŏng gì siŏh bĭh.

Lĭk-sṳ̄[Siŭ-gāi]

Bìng-tàng-gâing gô-dā̤ sê Hók-chiăng gì siŏh buô-hông, ék-dĭk sṳ̆k Hók-chiăng guāng-hăk.

1730 nièng, Chĭng-dièu céng-hū ciŏng Hāi-tàng Dō̤ (海壇島) gâe̤ng ĭ bòng-biĕng gì duâi nâung gáuk dō̤ uăk ôi Bìng-tàng-gâing-sìng Guāng-hăk-kṳ̆. 1798 nièng Guāng-hăk-kṳ̆ gūi ùi „Bìng-tàng Hāi-huòng Tiăng“ (平潭海防廳), dĭk-ciék iù Hók-ciŭ Hū guāng-lī. 1912 nièng, Dṳ̆ng-huà Mìng-guók céng-hū hié dṳ̀ „Bìng-tàng Hāi-huòng Tiăng“, kiū siék „Bìng-tàng-gâing“, téng hiā sèng-âiu kī Bìng-tàng ciáh ciáng-sék gióng-lì gâing céng-hū. 1956 nièng Bìng-tàng-gâing uăk ké̤ṳk Céng-gŏng Ciŏng-kṳ̆ (晉江專區) guāng lī, gáu 1983 nièng Hèng-céng kṳ̆ bĭk dièu-cīng sèng-hâiu ciáh uăk diōng Hók-ciŭ-chê guāng lī gáu gĭng-dáng.

Dê-lī gâe̤ng nè̤ng-só[Siŭ-gāi]

Bìng-tàng ciòng gâing ô 38 uâng nè̤ng, tū-dê miêng-cék 371.1 bìng-huŏng gŭng-lī.

Dê-lī[Siŭ-gāi]

Bìng-tàng găh báe̤k-ūi 25 dô 16 hŭng gáu 25 dô 44 hŭng, dĕ̤ng-gĭng 119 dô 32 hŭng gáu 120 dô 10 hŭng cĭ găng gì Dṳ̆ng-guók Hók-gióng Sēng dĕ̤ng buô, Dài-hāi hāi-méng gà̤-dēng. Bìng-tàng-gâing tū-dê miêng-cék sê 371.1 bìng-huŏng chiĕng-mī. Ciō-tā̤ gì Hāi-tàng dō̤ (海壇島) sê Hók-gióng dék duâi gì dō̤-sê̤ṳ, iâ sê Dṳ̆ng-guók dâ̤ 5 duâi dō̤-sê̤ṳ. Bìng-tàng gâe̤ng dâi-lṳ̆k gì gău-tŭng uòng-ciòng diŏh āi hāi-ông. Bìng-tàng sê Hók-ciŭ-chê 8 gâing diē-sié mì-ék gì dō̤-sê̤ṳ gâing, ciòng-buô liāng-tū dŭ mò̤ diŏh Ĕu-ā Dâi-lṳ̆k gà̤-dēng.

Nè̤ng-só[Siŭ-gāi]

Bìng-tàng ciòng gâing nè̤ng-só ô 38 uâng cō̤-êu, buōng-dê ngṳ̄-ngiòng sê Hók-chiăng kiŏng Hók-ciŭ-uâ. Gó ô nék-dék Huòi-cŭk gâe̤ng Siă-cŭk nè̤ng, ciéng cūng nè̤ng-só gì 1.5%. Bìng-tàng gì ìng-kēu mĭk-dô siŏng-dŏng gèng, dăk gáu siŏh bìng-huŏng chiĕng-mī 1200 nè̤ng cō̤-êu, ciŏng-gê̤ṳng gó̤-lòng Hók-gióng Sēng bìng-gĭng ìng-kēu mĭk-dô gì 4.5 buôi. Bìng-tàng-gâing ciòng gâing 87.29% gì nè̤ng dŭ diŏh Hāi-tàng Dō̤ gà̤-dēng, gì-dṳ̆ng 62% gì nè̤ng dêu găk Hāi-tàng Dō̤ gà̤-dēng gì Làu-cuōi (流水), Ó̤-sèng (澳前), Tàng-siàng (潭城), Báe̤k-chió (北厝), Sŭ-ó̤ (蘇澳), Ngò̤-dĕ̤ng (敖東) cī 6 bĭh déng lā̤. Gāi-gáik Kŭi-hóng ī-hâiu, ô cĭng sâ̤ gì Bìng-tàng nè̤ng liê-kŭi Bìng-tàng gáu Hók-ciŭ dēng duâi siàng-chê sĕng-uăk, iâ ô cĭng sâ̤ gì Bìng-tàng nè̤ng sāi gáuk iông huŏng-huák chók-iòng gĕ̤ng-cáuk sĕng-uăk.

Hèng-céng kṳ̆-mĭk[Siŭ-gāi]

Bìng-tàng ô 5 bĭh déng, 10 bĭh hiŏng.

5 bĭh déng sê:

Tàng-siàng Déng (潭城鎮)
Làu-cuōi Déng (流水鎮)
Ó̤-sèng Déng (澳前鎮)
Báe̤k-chió Déng (北厝鎮)
Sŭ-ó̤ Déng (蘇澳鎮)

10 bĭh hiŏng sê:

Sê̤ṳ-tàu Hiŏng (嶼頭鄉)
Duâi-liêng Hiŏng (大練鄉)
Nàng-hāi Hiŏng (南海鄉)
Dĕ̤ng-siòng Hiŏng (東庠鄉)[1]
Làng-siàng Hiŏng (嵐城鄉)
Ngò̤-dĕ̤ng Hiŏng (敖東鄉)
Dṳ̆ng-làu Hiŏng (中樓鄉)
Lù-iòng Hiŏng (蘆洋鄉)
Bìng-nguòng Hiŏng (平原鄉)
Băh-chăng Hiŏng (白青鄉)

Cé̤ṳ[Siŭ-gāi]

  1. Gà̤-dēng cī 4 bĭh hiŏng sê liê-dō̤ hiŏng, mò̤ găh Hāi-tàng Dō̤.


Mìng-dṳ̆ng sĕk ék
Mìng-dṳ̆ng sĕk ék Hū-siàng  : Hók-ciŭ-hū
Sĕk ék  : Âu-guăng-gâing1 | Bìng-nàng-gâing | Diòng-lŏ̤h-gâing2 | Hók-chiăng-gâing3 | Īng-hók-gâing4 | Kŭ-chèng-gâing | Lièng-gŏng-gâing | Lò̤-nguòng-gâing | Mìng-gâing1 | Mìng-chiăng-gâing
1: Âu-guăng gâe̤ng Mìng-gâing gĭng-dáng gāi siàng Mìng-âu-gâing.
2: Diòng-lŏ̤h gĭng-dáng gāi siàng gâing-gék-chê.
3: Hók-chiăng gĭng-dáng sê gâing-gék-chê, Bìng-tàng-dō̤ téng ĭ diē-sié buŏng chók lì siék Bìng-tàng-gâing.
4: Īng-hók gĭng-dáng gāi miàng hô̤ lā̤ Īng-tái.


Hók-gióng-sēng gì Hèng-céng-kṳ̆
Hók-ciŭ  : Gū-làu-kṳ̆ | Céng-ăng-kṳ̆ | Chŏng-săng-kṳ̆ | Dài-gĕ̤ng-kṳ̆ | Mā-muōi-kṳ̆ | Diòng-lŏ̤h-chê | Hók-chiăng-chê | Bìng-tàng-gâing | Īng-tái-gâing | Lièng-gŏng-gâing | Lò̤-nguòng-gâing | Mìng-âu-gâing | Mìng-chiăng-gâing
Â-muòng  : Hāi-chŏng-kṳ̆ | Cĭk-mī-kṳ̆ | Dùng-ăng-kṳ̆ | Hù-lī-kṳ̆ | Siòng-ăng-kṳ̆ | Sṳ̆-mìng-kṳ̆
Buò-dièng  : Siàng-siŏng-kṳ̆ | Hàng-gŏng-kṳ̆ | Lié-siàng-kṳ̆ | Séu-sê̤ṳ-kṳ̆ | Siĕng-iù-gâing
Ciŏng-ciŭ  : Hiŏng-siàng-kṳ̆ | Lṳ̀ng-ùng-kṳ̆ | Bìng-huò-gâing | Ciéu-ăng-gâing | Ciŏng-puō-gâing | Dĕ̤ng-săng-gâing | Diòng-tái-gâing | Huà-ăng-gâing | Hùng-siĕu-gâing | Nàng-céng-gâing
Hók-gióng
Hók-gióng-sēng diŏh Dṳ̆ng-huà Ìng-mìng Gê̤ṳng-huò-guók gì ôi-dé
Ciòng-ciŭ  : Lī-siàng-kṳ̆ | Ciòng-gē̤ng-kṳ̆ | Hŭng-dĕk-kṳ̆ | Lŏk-gŏng-kṳ̆ | Céng-gŏng-chê | Nàng-ăng-chê | Siŏh-săi-chê | Ăng-kă̤-gâing | Dáik-huá-gâing | Hiê-ăng-gâing | Īng-chŭng-gâing | Gĭng-muòng-gâing (hṳ̆-siék, sĭk-cié mò̤ kóng-cié)1
Lṳ̀ng-ngàng  : Sĭng-lò̤-kṳ̆ | Īng-dêng-kṳ̆ | Ciŏng-bìng-chê | Diòng-tĭng-gâing | Lièng-siàng-gâing | Siông-hòng-gâing | Ū-bìng-gâing
Nàng-bìng  : Iòng-bìng-kṳ̆ | Gióng-iòng-kṳ̆ | Siêu-ū-chê | Ū-ì-săng-chê | Céng-huò-gâing | Gióng-ĕu-chê | Guŏng-dĕk-gâing | Puō-siàng-gâing | Sông-chiŏng-gâing | Sṳ̀ng-kă̤-gâing
Nìng-dáik  : Ciĕu-siàng-kṳ̆ | Hók-ăng-chê | Hók-tīng-chê | Bìng-nàng-gâing | Ciá-ìng-gâing | Ciŭ-nìng-gâing | Hà-puō-gâing | Kŭ-chèng-gâing | Sêu-nìng-gâing
Săng-mìng  : Mùi-liĕk-kṳ̆ | Săng-nguòng-kṳ̆ | Īng-ăng-chê | Chĭng-liù-gâing | Ciŏng-lŏk-gâing | Dâi-dièng-gâing | Gióng-nìng-gâing | Iù-kă̤-gâing | Mìng-kă̤-gâing | Nìng-huá-gâing | Să-gâing | Tái-nìng-gâing